Ленингор

Сæрибар энциклопеди Википедийы æрмæг.
Перейти к навигации Перейти к поиску
Хъæу
Ленингор
гуырдз. ახალგორი


Паддзахад Хуссар Ирыстон
Район Ленингоры район
Координатæтæ 42°07′17.78″ ц. у. 44°29′07.08″ с. д. / 42.121606° ц. у. 44.4853° с. д. (G) (O)
Раздæры нæмттæ Ахалгур
Цæрджытæ 1033[1] адæймаджы (2015)
Националон сконд гуырдзы, ир, сомих
Динон сконд чырыстæттæ
Сахатон таг UTC+3, сæрды UTC+4
Автомобилон код РЮО
Ленингор (Хуссар Ирыстон)
Red pog.png

Ленингор (гуырдз. ახალგორი, [ахалгори]) у Хуссар Ирыстоны хъæу. Гуырдзыстоны юрисдикцимæ гæсгæ Ленингоры ног ном у Ахалгори æмæ уый у Ахалгорийы районы центр.

2008-æм азы хæсты фæстиуæгæн Ленингор æмæ Ленингоры район æппæтæй Хуссар Ирыстоны хицауады дæлбар баци.

Истори[ивын | Бындур ивын]

Рагон рæстæгæй Чысангомы зæххытыл цардысты тæтæр-манголæй æрлидзгæ аллон адæм, XIII æнусæй.[кæцæй ист у?] Кавказы къæлиндармæ гæсгæ 1910 азы Ахалгур у хъæу Душеты уезды 690 цæрæгимæ, сæ фылдæр сты сомихæгтæ.[2]

Советон рæстæджы Ленингоры ирон адæм фылдæр кодтой, фыццаг скъола ацы хъæуы уыд æрмæст ирон æвзагыл. Индустриалон куысты æмæ алы æндæрхуызон кусæн бынæты руаджы хъæуы фылдæр адæм фæзынд ирæттæ, гуырдзийæгтæ, сомих, уырыссæгтæ, тæтæйрæгтæ æмæ иннæтæ. 2008 азы хæсты рæстæджы, Ленингоры гуырдзиаг администраци, 1992-2008 азты онг кæцы уыд, фæлыгъд сæ пъалицæимæ, хъæуы баззад фылдæр ирон адæм, гуырдзийæгты фылдæр фæлыгъдысты Гуырдзыстонмæ лигъдæтты статусимæ. Фæлæ аз фæстæ, 2009 азы, фæстæмæ здæхын байдыдтой.[кæцæй ист у?]

2012 азы онг Цхинвал æмæ Ленингоры ’хсæн нæ уыд асфальтæй фæндаг, тынг зын уавæрты цардысты хъæуы адæм.

Георгафи[ивын | Бындур ивын]

Ленингор ис Чысандонæн галиу фарс, Алеуы рагъы ныгуылæн къуыбырыл, денджызы æмвæзæй 800 метры уæлдæр.

Цæрджытæ[ивын | Бындур ивын]

Цæрджыты нымæц
1886[3]1897[4]1939[5]1959[6]1970[7]1979[8]1989[9]
63463414131584191724572791
2006[10]2015[11]
24001033

Экономикæ[ивын | Бындур ивын]

  • Администраци
  • Ленингоры банк
  • Паддзахадон дукани
  • Дзулфыцæн завод
  • Бæгæныфыцæн завод «Æлутон»
  • Хъæдкусæн завод
  • Хуыйджыты цех (нал кусы)
  • Типографи
  • Æхсыр æмæ цыхты завод

Ахуырад[ивын | Бындур ивын]

  • Сывæллæты цæхæрадон
  • 1 ирон скъола
  • 1 гуырдзиаг скъола
  • Интернат-скъола
  • Музыкалон скъола

Культурæ æмæ улæфæнад[ивын | Бындур ивын]

  • Бынаттон улæфæны парк
  • Чиныгдон
  • Культурæйы агъуызт
  • Чысаны Ерыстауты-Агъуызты музей
  • Кинотеатр
  • Рæсугъддзинады салон

Фиппаинæгтæ[ивын | Бындур ивын]

  1. 2015-æм азы Хуссар Ирыстоны цæрджыты сфыст
  2. Кавказы къæлиндар
  3. Свод статистических данных о населении Закавказскаго края, извлеченных из посемейных списков 1886 г.. — Тифлис: Тип. И. Мартиросиянца, 1893.
  4. Населённые места Российской империи в 500 и более жителей с указанием всего наличного в них населения и числа жителей преобладающих вероисповеданий, по данным первой всеобщей переписи населения 1897 года / предисл.: Н. Тройницкий. - Санкт-Петербург : типография «Общественная польза», 1905. - X, 270, 120 с. ; 27. - (Первая всеобщая перепись населения Российской империи 1897 года / под ред. Н. А. Тройницкого) Бæрæггонд æрцыд   2013-08-17.
  5. Всесоюзная перепись населения 1939 года. Численность сельского населения СССР по районам, крупным селам и сельским населённым пунктам - районным центрам Бæрæггонд æрцыд   2014-01-02.
  6. Численность сельского населения союзных республик (кроме РСФСР) - жителей сельских населенных пунктов - районных центров по полу
  7. Всесоюзная перепись населения 1970 г.: Численность наличного населения союзных и автономных республик, автономных областей и округов, краев, областей, районов, городских поселений, сел-райцентров и сельских поселений с населением свыше 5000 человек (кроме РСФСР)// Демоскоп; Численность городского населения союзных республик (кроме РСФСР), их территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу// Демоскоп.
  8. Всесоюзная перепись населения 1979 г.: Численность наличного населения союзных и автономных республик, автономных областей и округов, краев, областей, районов, городских поселений, сел-райцентров и сельских поселений с населением свыше 5000 человек (кроме РСФСР)// Демоскоп; Численность городского населения союзных республик (кроме РСФСР), их территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу// Демоскоп.
  9. Всесоюзная перепись населения 1989 года. Численность городского населения
  10. Мцхета-Мтианетский край (административно-территориальные единицы: Ахалгори, Душети, Тианети, Мцхета, Казбеги). Паспорт. 2007 год
  11. Итоги всеобщей переписи населения Республики Южная Осетия 2015 года. — Цхинвал: Управление государственной статистики Республики Южная Осетия, 2016.

Топографион картæ[ивын | Бындур ивын]

  • (уырыс.) Картæйы сыф K-38-65 Ленингор. Масштаб: 1 : 100 000. Рауагъд 1979-æм азы.

Æддаг æрмæг[ивын | Бындур ивын]