Африкæ

Сæрибар энциклопеди Википедийы æрмæг.
Перейти к навигации Перейти к поиску
Африкæ
Африкæ картæйыл
Африкæ картæйыл
Территори30 221 532 км²
Цæрджытæ1 380 541 131 (2021)[1] ад.
Æнгомад45 ад./км²
Цæрджыты номафрикæйæгтæ 
Йæ дæлхæйттæ55 бæстæйы 
Дæлбар бæстæтæ 
Æвзæгтæкæс Африкæйы æвзæгтæ 
Сахатон тæгтæUTC-1UTC+4 
Стырдæр сахартæЛагос (13,1 млн)

Киншасæ (9,8 млн)
Каир (9,4 млн)
Луандæ (5,2 млн)
Дар-эс-Салам (4,7 млн)
Александрия (4,5 млн)
Йоханнесбург (4,4 млн)
Кано (4,0 млн)
Абиджан (3,8 млн)
Гизæ (3,5 млн)

Кейптаун (3,4 млн) 
ВикиКъæбицы логотип Викикъæбицы медиа

Африкæ у æхсæз континенттæй иу æмæ æхсæз дунейы хæйттæй иу. Континеты фæзуат у 30 065 000 км², ома æппæт дунейы сурзæххы 20,3%. Африкæйы ис 53 паддзахады, 4 ма сты æнæбанымад. Африкæйы цæрынц иу миллиард адæймаджы бæрц.

Африкæ лæууы Европæйæ хуссарырдыгæй æмæ Азийæ хуссар-ныгуылæнырдыгæй. Африкæйы ныгуылæйнаг былгæрон æхсы Атлантикон фурд, скæсæны та — Индийы фурд. Африкæ æмæ Европæйы ’хсæн ис Зæххастæуы денджыз, Африкæ æмæ Азийы ’хсæн — Сырх денджыз æмæ Суэцы къанау.

Африкæйы цæгаты ис дунейы стырдæр æдзæрæгранСахарæ. Уыцы ранæй хуссарырдыгæй хъæдтæ æмæ саваннæтæ сты фылдæр.

Африкæйы зындгонддæр цæрæгойтæ сты жираф, зебрæ æмæ пыл.

XV æнусæй фæстæмæ Африкæ уыдис колонизацигонд. 1900-æм азмæ æгас континет дихгонд уыди европæйаг бæстæты ’хсæн — стырдæр колонитæ байстой Стыр Британи, Франц, Герман, Бельги æмæ Итали. Деколонизацийы процесс райдыдта æрмæст Дыккаг дунеон хæсты фæстæ.

Африкæ иртасæг зонад хуыйны африканистикæ.

Африкæ куыд стыр у, уый æвдисæг Зæххы къорийы æртæ къамы

Фиппаинæгтæ[ивын | Бындур ивын]

  1. Population of Africa (2021) - Worldometer. Датæ: 2021-æм азы 9 сентябры. Архив 2020-æм азы 2 сентябры.