Уырыссаг адæм

Сæрибар энциклопеди Википедийы æрмæг.

Уырыссаг адæм
Æрыгон уырыссаг чызджытæ Шекснайы донмæ 'ввæхс хъæуы. Къам ист æрцыд XX æнусы райдиан
Хином:	Русские
Нымæц:	137 млн.
Ахæлиу:	Уæрæсе 115 889 000 (2002) [1] Украинæ 8 334 000 (2001) [2] Хъазахстан 3 962 100 [3] АИШ 3 105 965 [4] Белорусси 1 200 000 [5] Латви 678 000 [6] Бразили 578 000 [7]
Æвзаг:	уырыссаг
Дин:	чырыстон дин
Хæстæг адæмтæ:	славяйнаг адæмтæ

Уырыссаг адæм (уырыс дæр; уырыс. русские) у скæсæйнаг славяйнаг адæм, сты Уæрæсейы цæрджыты фылдæр хай (80% бæрц). Æдæппæт дунейы ис 146 милуан уырыссаджы, уыдонæй Уæрæсейы та — 120 милуаны бæрц. Уыцы нымæц кæны къаддæр.

Уырыссæгты æвзаг у уырыссаг.

Уырыссæгтæ ма цæрынц Украинæйы (11,35 млн), Хъазахстаны (6,23 млн), Узбекистаны (1,65 млн), Белоруссийы (1,34 млн), Хъиргъизы (0,91 млн), Латвийы (0,9 млн), Молдавийы (0,56 млн), Эстонийы (0,47 млн) стæй æндæр бирæ бæстæты.

Уæрæсейы регионты ’хсæн уырыс тæккæ фылдæр хай сты Вологдæйы облæсты (96,56 %). 90% фылдæр кæм сты, ахæм регионты нымæц у 30. Националон республикæты æдæппæт цæрджыты нымæцæй уырыс сты цæрджыты 30-50%, тæккæ къаддæр сты Дагъистан, Мæхъхъæл æмæ Цæцæны (5 % къаддæр).

Уырыс стыр адæм сты, æмæ уый тыххæй дзы разынд цалдæр хицæн субэтникон къорды. Уыдонæй цалдæр сты:

• Хъазахъхъæгтæ
  • Доны хъазахъхъæгтæ
  • Кубаны хъазахъхъæгтæ
  • Терчы хъазахъхъæгтæ
  • Уралы хъазахъхъæгтæ æмæ æндæр хъазахъхъаг къордтæ.
• Камчадалтæ
• Липовантæ
• Малакантæ

æмæ æндæртæ.

[баив æй] Цæгат Ирыстон

Цæгат Ирыстоны цæрынц 164 мин уырыссаджы^[8], ома республикæйы цæрджытæй 23,1%. Сæ фылдæр цæрынц Дзæуджыхъæу æмæ Мæздæджы районы, стæй иуæй-иу хъазахъхъаг хъæуты дæр.

[баив æй] Кæс

• Поморæгтæ

[баив æй] Фиппаинæгтæ