Андиаг æвзаг

Сæрибар энциклопеди Википедийы æрмæг.
Андиаг æвзаг
Хином: къIваннаб мицци
Бæстæтæ: Дагъистан (Ботлихы район, Хасавюрт, Махачкала)
Официалон статус: Дагъистан
Æдæппæт дзурджыты нымæц: 23000-65000
Классификаци
Категори: Евразийы æвзæгтæ
цæгат-кавказаг мыггаг
нахаг-дагъистайнаг æвзæгтæ
солиаг-андиаг-цезаг æвзæгтæ
Фыссынад: кириллон алфавит
  • Фæлæ йæ варианттæ систематизацигонд нæма ’рцыдысты
ISO 639-1: ani
ISO 639-2:
ISO/DIS 639-3:
Æвзæгты тыххæй æппæт статьятæ

Андиаг æвзаг (анд. къIваннаб мицци) — у андиаг адæмы æвзаг.

Кæм цæрынц[ивын]

Андиаг æвзагыл дзурынц Дагъистаны Ботлихы районы цалдæр хъæуы: Анди, Гагатли, Миарсо, Муни, Кванхидатль, Зилойы, стæй сахартæ Махачкала æмæ Хасавюрты.

Дзурджыты нымæц[ивын]

2002-æм азы Æппæтуæрæсеон сфыстмæ гæсгæ андиагау дзурджыты нымæц у 24 мин адæймаджы, фæлæ гæнæн и æмæ уыцы нымæц фылдæр уа.

Диалекттæ[ивын]

Андиаг æвзаг у андиаг æвзæгтæй иу. Уымæн ис уæллаг-андиаг (хъæутæ Анди, Гагатли, Риквани, Зило) æмæ дæллаг-андиаг (Муни, Кванхидатль) диалектты къорд ныхасыздæхтытæ. Диалектты мидæг ис мырон (уæллаг-андиаг диалекты нæй мыр «кьI») æмæ морфологион (цæвиттон, дæллаг-андиаг диалекты ис æртæкъласон системæ) хъауджыдзинæдтæ.

Андиаг æвзаджы ис номон къласы фондзуæнгон системæ, Рикванийы ныхасыздæхты та — æхсæзуæнгон; ис ма аффективон хауæны форманты конды мидæг къласон æвдыстæгтæ: рахицæнгæнæн ис локализацийы 7 серийы, æнæуый та нысан «мидæг» нымæцы миниуæгмæ гæсгæ (иуон нымæц - «ла/-а», бирæон нымæц - «-хъи», дæнцæгæй: «гьакъу-ла» (хæдзары мидæг), фæлæ «гьакъоба-хъи» (хæдзæртты мидæг); мивдисæджы нымæцы æвдыстæуы аблаутæй: «имуво воцци в-усон» (фыд æрвады ссардта), фæлæ «имуво воццул в-осон» (фыд æрвадæлты ссардта).

Андийы хъæуы ныхасыздæхты ис хъауджыдзинæдтæ сылгоймæгтæ æмæ нæлгоймæгты ныхасы. Дæнцæгæй: «дин» (æз), «мин» (ды), «гьекIа» (адæймаг), сылгоймæгтæ та дзурынц: «ден», «мен», «гьекIва».

Фыссынады тыххæй[ивын]

Андиаг æвзагæн ис хигъæдон фыссынад кириллон алфавиты бындурыл.

Литературæ[ивын]

Æрвитæнтæ[ивын]

Wikimedia Incubator
Wikimedia-йы Инкубаторы мидæг ис Википедийы фæлварæн хайад андиаг æвзагыл